Het Living Lab in Delft is experimenteren, innovatie en aanpakken. Het bestaat uit bedrijventerrein Schieoevers Zuid en de TU Delft Campus Zuid. Met de ligging naast prachtige groenblauwe infrastructuur zijn de mogelijkheden groots; van het ontwikkelen van groene corridors en innovatieve groene gevels tot het efficiënt monitoren van de biodiversiteit in het gebied. Binnen dit Living Lab versterken we de samenwerking tussen ondernemers, werknemers, inwoners en het onderwijs en bundelen we onze krachten.
Samen vormen Schieoevers-Zuid en de TU Delft Campus Zuid een gebied in transitie. Hier komen industriële bedrijvigheid, innovatieve maakindustrie en stedelijke ontwikkeling samen. Het Living Lab Delft is de plek waar met nieuwe vormen van samenwerken, verduurzamen en inrichting van toekomstbestendige werklandschappen wordt geëxperimenteerd. De gemeente Delft ziet Schieoevers Zuid en Campus Zuid bovendien als essentieel onderdeel van het bredere Innovatiedistrict Delft, met ruimte voor moderne maakbedrijven en betere verbindingen met omliggende wijken.
De TU Delft is op weg om in 2030 CO2-neutraal, circulair en klimaat adaptief te zijn met een aantrekkelijke leefomgeving voor mens en dier. Door duurzame innovaties te testen op de campus creëren we de ‘Campus als Living Lab’ en maken we een testomgeving mogelijk voor het opschalen van innovaties op het gebied van CO2-neutraliteit, circulariteit, klimaatadaptatie en biodiversiteit. Ook op het zuidelijke deel van de campus wordt ruimte gemaakt voor experiment en innovatie.
Op Schieoevers Zuid werken de Bedrijvenkring Schieoevers en de gemeente Delft samen aan een natuurvriendelijke, klimaat adaptieve en circulaire inrichting. Met plannen voor vergroening en het aanpassen van verkeervoorzieningen wordt de kans op hittestress verminderd en wordt het gebied niet alleen aantrekkelijker werknemers en ondernemers in het gebied, maar ook voor verschillende dieren, zoals vogels, insecten en kleine zoogdieren. Schieoevers-Zuid wordt hiermee een belangrijk onderdeel van Delft als ecosysteem.
Het Living Lab Delft bevindt zich momenteel in een fase van experimenteren, praktijkonderzoek, netwerkvorming en pilotprojecten. Vanaf 2027 zullen succesvolle initiatieven worden opgeschaald en geclusterd, en vanaf 2030 worden deze initiatieven verankerd en geïntegreerd.
De Lerende aanpak en het groeien van 0 naar 1000 toekomstbestendige bedrijventerreinen zijn cruciale onderdelen van het programma Werklandschappen van de Toekomst. Belangrijke onderdelen van deze aanpak zijn:
In nauwe samenwerking met betrokken partners werken we aan het ontwikkelen van concrete projecten die bijdragen aan een toekomstbestendige en duurzame openbare ruimte. Hierbij staan Biodiversiteit en Klimaatadaptatie centraal. Er wordt gewerkt aan de kickoff van 2 projecten; The Blue Village en het Werklandsschappen Paviljoen. Deze projecten worden in Q1 en Q2 van 2026 verder geformuleerd met diverse partners. Daarnaast staan de eerste projecten gepland om in Q2 van 2026 van start te gaan.
Dit project zal bijdragen aan: Versterking van biodiversiteit, vergroening en sociale ruimte van het terrein, Samenwerking en kennisdeling tussen mbo- en hbo-opleiding & Samenwerking tussen onderwijs en het bedrijfsleven. Deelnemers; Yuverta Metropool ism met The Green Village, Inholland en Bedrijven Kring Schieoevers.
Binnen dit project ontwikkelen we een monitoringsplan en voeren we drie jaar lang biomonitoring uit op Living Lab Schieoevers/TU Delft. De komende jaren willen we de ecologische infrastructuur van dit gebied verbeteren om biodiversiteit te bevorderen. Om effecten van aanpassingen in de inrichting en beheer te evalueren willen we plant- en diersoorten monitoren. Deelnemers; Hogeschool Inholland in samenwerking met gemeente Delft, Naturalis Biodiversity Center, studenten TU Delft en de ondernemers TU Delft Campus Zuid.
In dit project worden Groene Clustercorridors op de campus Zuid van de TU Delft zodanig ontworpen dat zij hun functie optimaal kunnen invullen als toekomstbestendige verblijfplek voor werknemers in het gebied en de lokale biodiversiteit. Deelnemers; TU Delft Campus Real Estate & Facility Management (CREFM) en Faculteit Bouwkunde, TAUW engineering.
Om de transitie naar een Werklandschap van de Toekomst te kunnen realiseren, werken we als Living Lab Delft samen met het Innovatie District Delft, de Bedrijvenkring Schieoevers, Campus Real Estate & Facility Management, de Gemeente Delft en de Provincie Zuid-Holland. Met hun inzet en expertise kunnen de projecten in het Living Lab Delft worden gerealiseerd.
Meer weten of heb je een vraag? Neem vrijblijvend contact op met de Werklandschappen van de Toekomst regisseur op dit terrein.
Gilbert Curtessi
✉ gilbert.curtessi@inholland.nl
